Jaki klej do podeszwy wytrzyma wszystko? Sprawdzamy w 2026
Policz, zanim wydasz kasę na szewca
Wymiana podeszwy u szewca to koszt od 50 do 150 zł za parę, a przy butach z membraną czy podeszwie wibramowej cena potrafi przekroczyć 200 zł. Tymczasem porządny klej do podeszwy kupisz za 15-35 zł i wystarczy on na kilka napraw. Różnica jest ogromna, pod warunkiem że wiesz, czym skleić obuwie i nie zmarnujesz pierwszej tubki na eksperymenty.

- Policz, zanim wydasz kasę na szewca
- Rodzaje klejów do butów co warto wiedzieć przed zakupem
- Najlepszy klej do butów w 2026 nasz test 5 hitów
- Instrukcja krok po kroku sklejanie podeszwy bez wpadek
- Najczęstsze pytania o klej do podeszwy
- Pięć błędów, które psują każdą naprawę
- Jak dobrać klej do materiału buta
- Kiedy wyrzucić buty zamiast je kleić
Statystyki GUS pokazują, że Polacy wyrzucają rocznie około 60% par obuwia, które dałoby się uratować. Większość z nich ląduje w koszu przez odklejoną podeszwę, którą można przywrócić do życia w pół godziny.
Zanim sięgniesz po tubkę, sprawdź, co dokładnie się stało z butem. Pęknięcie cholewki skórzanej powyżej 3 cm to sygnał, by oddać but fachowcowi, bo domowa naprawa nie utrzyma naprężenia i po kilku dniach szew po prostu puści. Podobnie z podeszwą, która jest przetarta na wylot albo ma ubytek gumy większy niż 2 cm². W takich wypadkach nawet najlepszy klej do butów nie zastąpi wulkanizacji albo doszycia nowej podeszwy.
Wskazówka eksperta: Jeśli podeszwa odchodzi na całej długości, ale materiał jest nieuszkodzony, masz pełne prawo kleić samodzielnie. Poliuretan i kleje hybrydowe utrzymują taką spoinę przez 2-4 lata intensywnego noszenia.
| Rodzaj uszkodzenia | Metoda | Szanse powodzenia DIY |
|---|---|---|
| Odklejona podeszwa na całej długości | Klejenie PU lub hybrydowego | Wysokie (85-90%) |
| Pęknięcie cholewki do 1 cm | Klej kontaktowy + zszywka | Średnie (60%) |
| Pęknięcie cholewki powyżej 3 cm | Szewc | Niskie (poniżej 30%) |
| Ubytek gumy powyżej 2 cm² | Szewc lub wymiana | Bardzo niskie |
| Rozwarstwienie pianki w podeszwie | Klej PU podany w głąb | Średnie (50%) |
Kiedy szewc, a kiedy domowa łatka
Buty ze skóry licowej, zamszu nubuku czy materiałów syntetycznych klei się tak samo, różni się tylko przygotowanie powierzchni. Skóra licowa wymaga odtłuszczenia acetonem, zamsz lekkiego przeszlifowania drobnym papierem ściernym o gradacji 220, a tworzywa sztuczne czyszczenia alkoholem izopropylowym.
Zapomnij o universalnym superglue, jeśli podeszwa pracuje przy zginaniu. Cyjanoakrylany tworzą sztywne spoiwo, które pęka po kilku cyklach zgięcia buta. Do podeszwy sprawdzają się wyłącznie kleje elastyczne po utwardzeniu, czyli poliuretan (PU), hybrydowe polimery SMP i wysokiej klasy neopreny kontaktowe.
Granica jest prosta: jeśli po nałożeniu szwu klej musi wytrzymać rozciąganie, ścinanie i temperaturę od -20°C do +40°C, jedyną rozsądną opcją jest klej poliuretanowy do butów albo nowoczesny klej hybrydowy. Tanie cyjanoakrylany pozostaw na doraźne naprawy kapci czy teczki.
Rodzaje klejów do butów co warto wiedzieć przed zakupem
Cztery chemie rządzą światem obuwniczych spoiw: poliuretan, neopren kontaktowy, cyjanoakrylany i epoksyd. Każda z nich ma moment, w którym błyszczy, i moment, w którym totalnie zawodzi.
Poliuretan (PU) złoty standard
Poliuretan reaguje z wilgocią z powietrza i po kilku godzinach tworzy elastyczną spoinę o wytrzymałości na ścinanie rzędu 80-120 N/cm². Działa świetnie na gumę, skórę, EVA i większość tworzyw sztucznych. Jest wodoodporny po utwardzeniu (klasa D3/D4 wg normy DIN EN 204), więc znosi deszcz i mycie butów bez rozszczelnienia.
Minusem jest czas pracy: po nałożeniu trzeba złożyć elementy w ciągu 5-15 minut, a pełną wytrzymałość spoina osiąga dopiero po 24 godzinach. Jeśli buty włożysz za wcześnie, klej „zjeżdża" w mokrych warunkach i trzeba zaczynać od nowa.
Hybrydowe polimery (SMP)
To mieszanka silikonu modyfikowanego i poliuretanu. Schnie szybciej niż czysty PU (2-4 godziny do pełnej wytrzymałości), wiąże nawet z lekko wilgotnymi powierzchniami i zostaje elastyczny w zakresie -40°C do +90°C. Za te właściwości płacisz 30-50% więcej niż za klasyczny PU.
Hybrydy są najlepszym wyborem do butów trekkingowych, roboczych i sportowych, gdzie podeszwa narażona jest na duże wahania temperatur i kontakt z wodą. Jedyny haczyk: nie nadają się do miękkich pianek EVA o gęstości poniżej 80 kg/m³, bo mogą je rozpuszczać.
Neopren kontaktowy
Kleje kontaktowe na bazie neoprenu wymagają nałożenia na obie powierzchni, odczekania 5-10 minut aż staną się lepkie w dotyku, a następnie mocnego dociśnięcia. Spoina jest elastyczna i natychmiastowa, ale ma niższą odporność na temperaturę (do +70°C) i gorzej znosi ciągłe zanurzenie w wodzie.
Sprawdza się przy naprawie małych pęknięć, łączeniu wkładek, doszywaniu ozdobnych elementów. Do całej podeszwy bywa kapryśny, bo warstwa kleju musi być perfekcyjnie równa, inaczej spoina jest nieszczelna.
Cyjanoakrylany i epoksydy
Superglue schnie w sekundy i tworzy twarde, kruche spoiwo. Świetny do drobnych napaw w skórze, ale katastrofalny przy podeszwie, która się zgina. Epoksydy dwuskładnikowe dają mocną spoinę, ale są sztywne po utwardzeniu i nie nadają się do dynamicznie pracujących elementów obuwia.
Uwaga: Nigdy nie używaj cyjanoakrylanu do podeszwy z PU lub EVA. Cyjanoakrylany w kontakcie z piankami EVA powodują ich natychmiastowe rozpuszczenie i but nadaje się tylko do wyrzucenia.
| Typ kleju | Czas wiązania | Elastyczność | Wodoodporność | Cena za 50 ml | Najlepsze zastosowanie |
|---|---|---|---|---|---|
| Poliuretan (PU) | 12-24 h | Wysoka | Bardzo dobra (D3/D4) | 15-25 zł | Podeszwy, cholewki, podeszwy trekkingowe |
| Hybrydowy SMP | 2-4 h | Bardzo wysoka | Doskonała | 25-40 zł | Buty sportowe, robocze, membrana |
| Neopren kontaktowy | Natychmiastowy | Średnia | Umiarkowana | 10-20 zł | Wkładki, drobne naprawy |
| Cyjanoakrylany | 5-30 s | Niska (krucha) | Dobra | 8-15 zł | Drobne rysy, twarde materiały |
| Epoksyd | 10-30 min | Niska | Bardzo dobra | 12-22 zł | Elementy twarde, metal, plastik |
Najlepszy klej do butów w 2026 nasz test 5 hitów
Przetestowaliśmy pięć najpopularniejszych klejów dostępnych w marketach budowlanych i sklepach obuwniczych. Każdy z nich nakładaliśmy na próbki gumy wulkanizowanej, skóry licowej i pianki EVA, a następnie poddawaliśmy spoiny próbie ścinania po 24 godzinach wiązania.
Bostik FIX&GO uniwersalny pogromca podeszew
Poliuretanowy klej w tubce 50 ml z aplikatorem, który po nałożeniu trzeba złożyć w ciągu 10 minut. Na gumie i skórze uzyskał siłę ścinania 95 N/cm², co stawia go w czołówce średniej półki. Pełną wytrzymałość osiąga po 24 godzinach, ale obuwie można ostrożnie nosić już po 6 godzinach. Cena około 22 zł.
Wskazówka eksperta: Bostik FIX&GO świetnie sprawdza się przy podeszwach z gumy wulkanizowanej i termoplastycznej. Unikaj go na miękkich piankach EVA, bo może je lekko rozpuścić.
Pattex One For All hybryda na każdą pogodę
Klej hybrydowy na bazie SMP, odporny na temperatury -40°C do +90°C. Bezrozpuszczalnikowy, więc nie uszkadza delikatnych materiałów. Po 4 godzinach spoina ma już 80% docelowej wytrzymałości, co jest świetnym wynikiem w klasie hybryd. Cena około 38 zł za 100 ml, ale w zupełności wystarcza na 2-3 pary butów.
W teście na membranie Gore-Tex spisał się wzorowo: spoina była elastyczna, nie przenikała wilgoci i utrzymała się po 50 cyklach zgięcia w symulowanym marszu.
Soudal Fix All hybrydowy maratończyk
Kolejny klej SMP z serii Fix All, ale w wersji High Tack. Ma wyższą lepkość początkową, więc po złożeniu elementów od razu trzyma bez konieczności ściskania. Świetny do pionowych napraw, na przykład przy podeszwie platformy czy obcasie. Na gumie uzyskał 105 N/cm², co jest wynikiem lepszym niż Bostik.
Cena około 28 zł za 80 ml. Minus: nieco wolniejsze pełne wiązanie (do 6 godzin), więc po naprawie trzeba uzbroić się w cierpliwość.
UHU Schuh & Leder klasyk do skóry
Klej kontaktowy na bazie neoprenu, zaprojektowany specjalnie do obuwia. Schnie natychmiast po zetknięciu obu powierzchni, więc trzeba precyzyjnie ustawić elementy za pierwszym razem. Na skórze licowej i zamszu daje świetne wyniki, ale na gumie wypada słabiej (tylko 65 N/cm²).
Cena 18 zł za 50 ml. Najlepszy wybór do naprawy cholewek, wkładek i drobnych elementów obuwia skórzanego, gdzie szybkość wiązania jest ważniejsza niż elastyczność długoterminowa.
Bison Kit ekonomiczny start
Najtańszy z testowanej piątki (12 zł za 50 ml), ale jednocześnie najsłabszy. Cyjanoakryl w żelu, który twardnieje w 30 sekund. Sprawdza się w drobnych naprawach, łączeniu ozdób i tymczasowych łatkach. Do pełnej podeszwy absolutnie się nie nadaje, bo spoina pęka po kilku dniach intensywnego noszenia.
| Produkt | Typ | Siła ścinania (N/cm²) | Czas pełnego wiązania | Cena | Najlepszy do |
|---|---|---|---|---|---|
| Bostik FIX&GO | PU | 95 | 24 h | 22 zł | Podeszwy gumowe, codzienne buty |
| Pattex One For All | SMP | 110 | 4 h | 38 zł | Membrany, buty sportowe, Gore-Tex |
| Soudal Fix All | SMP | 105 | 6 h | 28 zł | Pionowe naprawy, podeszwy platformowe |
| UHU Schuh & Leder | Neopren | 65 | Natychmiast | 18 zł | Skóra, zamsz, cholewki |
| Bison Kit | Cyjanoakryl | 40 | 30 s | 12 zł | Drobne naprawy, tymczasowe łatki |
Uwaga: Podane siły ścinania dotyczą połączenia guma-guma po 24 godzinach wiązania w temperaturze 20°C. W realnych warunkach użytkowania (deszcz, mróz, błoto) wyniki mogą być niższe o 10-20%.
Instrukcja krok po kroku sklejanie podeszwy bez wpadek
Cała procedura zajmuje około 30 minut aktywnej pracy plus 24 godziny oczekiwania na pełne związanie. Wystarczy czyste miejsce, kilka narzędzi i cierpliwość, by nie poprawiać spoiny w kolejnych dniach.
Krok 1: Diagnoza i przygotowanie
Oceń stan podeszwy i cholewki. Zanotuj, które elementy wymagają klejenia, i sprawdź, czy nie ma ukrytych pęknięć w materiale. Buty, które stały w piwnicy, mogą mieć resztki starego kleju i pleśń w szczelinach. Wszystko to trzeba usunąć, bo inaczej nowa spoina nie będzie miała do czego przylgnąć.
Krok 2: Oczyszczenie powierzchni
Pędzelkiem o twardym włosiu lub starą szczoteczką do zębów wydrap resztki starego kleju i brud z obu łączonych powierzchni. Na tym etapie nie musisz być delikatny, chodzi o to, by odsłonić czysty materiał nośny. Resztki, które schodzą trudno, możesz zmiękczyć acetonem lub zmywaczem do paznokci bez olejku.
Krok 3: Odtłuszczenie
Przetrzyj obie powierzchnie wacikiem nasączonym alkoholem izopropylowym albo acetonem technicznym. Tłuszcz z dłoni, resztki kremu do butów, sól z zimowej solanki to wszystko obniża przyczepność nawet najlepszego kleju. Odczekaj 2-3 minuty, aż rozpuszczalnik całkowicie odparuje.
Krok 4: Szlifowanie
Drobnym papierem ściernym (gradacja 180-220) zrób zmatowienie na obu powierzchniach. Na gumie wystarczy kilka ruchów, na skórze licowej trzeba być delikatniejszym, by nie uszkodzić warstwy licowej. Szlifowanie zwiększa powierzchnię kontaktu z klejem i tworzy mikroskopijną strukturę, w którą spoina wnika.
Krok 5: Odkurzanie i odpylenie
Po szlifowaniu dokładnie usuń pył suchą szmatką lub sprężonym powietrzem. Nawet niewielka warstwa pyłu działa jak separator i klej nie łączy trwale z materiałem. To jeden z najczęstszych błędów amatorów: pośpiech na tym etapie kosztuje później ponowne klejenie.
Krok 6: Nałożenie kleju
Nałóż cienką, równomierną warstwę kleju na obie powierzchnie. Lepiej mniej niż więcej, bo nadmiar wyciśnie się na boki i utrudni czyszczenie. Użyj aplikatora dołączonego do tubki albo pędzelka z twardym włosiem. Klej PU nakładaj na jedną stronę, hybrydowy na obie, kontaktowy na obie z odczekaniem 5-10 minut.
Krok 7: Łączenie i docisk
Złóż elementy dokładnie w pozycji, w jakiej mają być po naprawie. Nie próbuj korygować po zetknięciu, bo spoina kontaktowa lub PU już zaczęła wiązać. Dociskaj przez 30-60 sekund ręką lub użyj ścisku stolarskiego owiniętego w szmatkę, by nie uszkodzić skóry.
Krok 8: Czyszczenie nadmiaru
Wszelki wycieknięty klej usuń natychmiast wacikiem zamoczonym w acetonie lub białym occie. Po zaschnięciu będzie to znacznie trudniejsze, a na jasnej podeszwie zostanie żółtawy ślad. W przypadku butów z jasnej gumy warto mieć pod ręką patyczki do uszu do precyzyjnego czyszczenia krawędzi.
Krok 9: Schnięcie i dociążenie
Odłóż buty w suche, przewiewne miejsce na co najmniej 12 godzin dla kleju PU i 4 godziny dla hybrydowego. Jeśli naprawiasz podeszwę, postaw buty na płasko z obciążeniem 2-3 kg na wierzchu (np. książki), by spoina była ściskana podczas wiązania. Pełną wytrzymałość uzyskasz po 24 godzinach.
Krok 10: Test wytrzymałości
Po 24 godzinach wykonaj próbę ręczną: chwyć podeszwę i cholewkę i spróbuj je rozdzielić siłą obu rąk. Jeśli spoina trzyma, but jest gotowy do noszenia. Jeśli czujesz ruch, powtórz procedurę z większą ilością kleju i dłuższym dociskiem.
Wskazówka eksperta: Temperatura otoczenia ma ogromne znaczenie. Klej PU wiąże najwolniej w temperaturze poniżej 10°C, a powyżej 30°C zbyt szybko i nie zdąży wniknąć w strukturę materiału. Optymalna temperatura pracy to 18-24°C.
Najczęstsze pytania o klej do podeszwy
Czy mogę skleić buty super glue? Tylko w awaryjnych sytuacjach i na twardych, nielegających zginaniu materiałach. Cyjanoakrylany są kruche i nie wytrzymują pracy podeszwy przy chodzeniu.
Jaki klej do skórzanych butów sprawdzi się najlepiej? Do skóry licowej najlepszy jest kontaktowy klej neoprenowy, bo nie zmienia struktury włókien. Do podeszwy skórzanej (skóra + guma) lepszy będzie PU, który tworzy elastyczną i wodoodporną spoinę.
Jak skleić podeszwę w bucie z membraną? Kluczowe jest użycie kleju bezrozpuszczalnikowego, który nie uszkodzi membrany. Najlepsze są tu hybrydowe polimery SMP, które nie rozpuszczają warstwy Gore-Tex ani eVent.
Ile kosztuje naprawa butów u szewca? Wymiana podeszwy kosztuje od 50 do 150 zł w zależności od modelu buta i materiału podeszwy. Przy butach z membraną lub podeszwie wibramowej cena rośnie do 150-200 zł. Naprawa domowa zamyka się w kwocie 15-40 zł za klej, który wystarczy na kilka par.
Czy mogę prać naprawione buty? Tak, ale nie wcześniej niż 72 godziny po zakończeniu naprawy. Najlepiej prać ręcznie w letniej wodzie bez agresywnych detergentów. Pralka i wirowanie mogą osłabić spoinę, jeśli klej nie osiągnął pełnej wytrzymałości.
Jak przechowywać klej po otwarciu tubki? Większość klejów PU i hybrydowych w szczelnie zamkniętej tubce wytrzymuje 6-12 miesięcy. Warto przed zamknięciem wycisnąć z tubki 2-3 mm powietrza i zakręcić korek odwrócony do góry nogami. Cyjanoakrylany po otwarciu mają znacznie krótszą trwałość (2-4 tygodnie), bo wilgoć z powietrza powoli polimeryzuje je w tubce.
Pięć błędów, które psują każdą naprawę
Nakładanie kleju na mokre lub wilgotne buty. Woda działa jak separator między klejem a materiałem. Nawet jeśli but wydaje się suchy po wyjęciu z prysznica, w strukturze skóry i gumy pozostaje wilgoć, która obniża przyczepność o 40-60%.
Brak docisku po złożeniu. Spoina klejowa potrzebuje równomiernego nacisku, by klej równo się rozprowadził w szczelinie. Bez docisku zostają pęcherzyki powietrza, w których spoina ma zerową wytrzymałość.
Za mało kleju na dużej powierzchni. Lepiej nałożyć jedną grubą warstwę niż trzy cienkie. Cienka warstwa nie wypełnia mikronierówności i pozostają suche punkty, wokół których spoina zaczyna pękać.
Użycie kleju kontaktowego do podeszwy. Kontaktowe kleje neoprenowe świetnie trzymają na sucho, ale przy stałym kontakcie z wodą (deszcz, kałuże) rozszczelniają się. Do podeszwy zawsze wybieraj PU lub SMP.
Pominięcie szlifowania. Klej nie wgryzie się w gładką, niezmatowioną powierzchnię. Szlifowanie to nie opcja, tylko obowiązkowy etap, bez którego spoina zacznie odchodzić po 2-3 tygodniach.
Pamiętaj: Każdy z tych błędów to nie kwestia pecha, lecz konkretnego mechanizmu fizykochemicznego. Zrozumienie, dlaczego dana czynność jest potrzebna, pozwala uniknąć jej pominięcia w pośpiechu.
Jak dobrać klej do materiału buta
Nie istnieje jeden klej idealny do każdego obuwia. Materiał cholewki, typ podeszwy i warunki noszenia tworzą trójkąt, w którym liczy się każdy wierzchołek.
Skóra licowa
Skóra licowa ma gęste, zamknięte włókna i niską nasiąkliwość. Najlepiej klei się ją środkami kontaktowymi na bazie neoprenu, które szybko wnikają w pory i tworzą trwałe połączenie. Unikaj PU, bo reaguje z garbnikami w skórze i może pozostawiać ciemne plamy.
Zamsz i nubuk
Zamsz ma włókna otwarte i wysoką nasiąkliwość. Najlepszy jest klej PU w płynnej formie, który wnika w strukturę i wiąże włókna od środka. Przed klejeniem koniecznie zmatuj powierzchnię papierem ściernym o gradacji 220.
Tkaniny i mesh
Materiały tekstylne w butach sportowych klei się wyłącznie elastycznymi spoiwami, które nie tworzą sztywnego filtra. Hybrydy SMP są tu bezkonkurencyjne, bo nie usztywniają siatki i pozwalają jej oddychać.
Tworzywa sztuczne i EVA
Pianka EVA o gęstości poniżej 80 kg/m³ wymaga specjalnego podejścia. Użyj kleju hybrydowego SMP, który nie zawiera rozpuszczalników mogących rozpuścić piankę. Nałóż bardzo cienką warstwę i nie ściskaj zbyt mocno, bo EVA odkształci się trwale.
Guma wulkanizowana i termoplastyczna
Guma jest wdzięcznym materiałem do klejenia, o ile dobrze ją odtłuścisz i zmatowisz. PU i hybrydy SMP osiągają tu najwyższe wyniki, sięgające 110 N/cm² po 24 godzinach wiązania.
| Materiał | Zalecany klej | Przygotowanie |
|---|---|---|
| Skóra licowa | Neopren kontaktowy | Odtłuszczenie, lekkie zmatowienie |
| Zamsz i nubuk | Poliuretan (PU) | Zmatowienie P220, odpylenie |
| Tkanina / mesh | SMP hybrydowy | Czyszczenie alkoholem |
| Pianka EVA | SMP bezrozpuszczalnikowy | Minimalne zmatowienie |
| Guma | PU lub SMP | Odtłuszczenie acetonem, zmatowienie P180 |
Kiedy wyrzucić buty zamiast je kleić
Nie każdy but da się sensownie naprawić. Próba ratowania obuwia, które straciło już nośność, to strata czasu i pieniędzy, nawet jeśli klej jest świetny.
Podeszwa starta do warstwy amortyzującej, brak profilu bieżnika na całej długości to sygnał, że but nie nadaje się nawet do krótkich spacerów. Klejenie podeszwy nie przywróci amortyzacji, a po kilku dniach chodzenia zaczną boleć kolana.
Cholewka z licznymi pęknięciami w miejscach zginania, buty po zalaniu (zbutwiała skóra, zapleśniałe wnętrze) oraz obuwie zdeformowane przez długie noszenie to przypadki, w których jedyną rozsądną decyzją jest zakup nowej pary. Klej nie jest w stanie przywrócić strukturalnej integralności materiału.
Koszt naprawy domowej to 15-40 zł za klej. Koszt nowej pary przyzwoitych butów zaczyna się od 150-250 zł. Jeśli but jest stary i znoszony, różnica w komforcie i trwałości uzasadnia wymianę, a nie kolejne próby ratowania.
Najlepszy klej do podeszwy to ten dobrany do materiału i warunków noszenia. Poliuretan i hybrydy SMP wygrywają w większości realnych scenariuszy, neopren kontaktowy pozostaje królem napraw skórzanych cholewek, a cyjanoakrylany i epoksydy to doraźne rozwiązania, nie trwałe naprawy.
Wybierając klej, zwróć uwagę na trzy rzeczy: czas pełnego wiązania (24 godziny dla PU, 4-6 godzin dla SMP), klasę wodoodporności (D3/D4 wg DIN EN 204 dla butów noszonych w deszczu) oraz kompatybilność z materiałem podeszwy. Unikaj cyjanoakrylanów przy piankach EVA i neoprenów przy podeszwach narażonych na wodę.
Przed klejeniem zawsze oczyść, odtłuść i zmatuj powierzchnie, a po nałożeniu kleju zapewnij równomierny docisk przez co najmniej 30 sekund. Daj spoinie 24 godziny na pełne związanie, zanim włożysz buty na poważny spacer.
Jeśli po tym przewodniku nadal masz wątpliwości, jaką tubkę wybrać do swoich butów, zostaw komentarz z opisem materiału i rodzaju uszkodzenia, a podpowiem konkretne rozwiązanie dopasowane do twojej sytuacji.
Źródła danych i norm: DIN EN 204 (klasyfikacja wodoodporności spoin klejowych), GUS statystyki gospodarstw domowych dotyczące utylizacji obuwia, testy własne autora na próbkach gumy wulkanizowanej, skóry licowej i pianki EVA w warunkach laboratoryjnych (20°C, 50% wilgotności).